BKR kinderopvang: hoeveel medewerkers zijn nodig?

BKR, groepsgrootte en vaste gezichten verschillen

De BKR gaat over het minimale aantal inzetbare beroepskrachten bij de aanwezige kinderen. De maximale groepsgrootte begrenst hoeveel kinderen in een stam- of basisgroep worden ingedeeld. Het vaste-gezichtencriterium bepaalt voor dagopvang welke vertrouwde medewerkers aan een kind zijn toegewezen en wanneer minimaal één van hen aanwezig hoort te zijn.

Een groep kan dus binnen haar maximale grootte blijven en toch te weinig beroepskrachten hebben. Andersom bewijst voldoende personeel niet dat groepsindeling en vaste gezichten kloppen.

Waarom een simpele tabel kan misleiden

Vooral bij gemengde leeftijden werkt een losse deelsom niet. Noteer het aantal aanwezige kinderen, hun leeftijden, dagopvang of BSO en de medewerkers die op dat moment wettelijk meetellen. Voer die gegevens vervolgens in de officiële BKR-rekentool.

Een rooster voor de hele dag is eveneens geen momentopname. Aankomst, vertrek en pauzes veranderen de vereiste inzet. De houder houdt daarom personeelsinzet en presentie bij, inclusief een indicatie van aankomst- en vertrektijden, zodat de toezichthouder de naleving kan beoordelen.

Wanneer geldt de drie-uursregeling?

Bij dagopvang die minimaal tien uur achter elkaar wordt aangeboden, mag maximaal drie uur per dag van de normale BKR worden afgeweken. Tijdens die afwijking blijft minstens de helft van het volgens de BKR vereiste aantal beroepskrachten aanwezig. De drie uur mag over de dag worden verspreid.

De organisatie beschrijft in het pedagogisch beleidsplan in welke situaties zij afwijkt, welke pedagogische afwegingen gelden en hoe zij op die momenten aan de behoeften van kinderen tegemoetkomt. Zij hoeft dus geen starre kloktijden vooraf vast te leggen, maar de regeling is ook geen vrijstelling voor structurele onderbezetting.

BSO: hele dag of gewone schooldag

Bij BSO van minimaal tien uur achter elkaar, bijvoorbeeld in een vakantie, werkt de drie-uursregeling zoals bij dagopvang. Voor en na school en op vrije middagen geldt een andere grens: maximaal een half uur per dag afwijken, met minstens de helft van de vereiste beroepskrachten. Deze afwijkingsuren hoeven niet in het pedagogisch beleidsplan te staan.

Sinds 1 juli 2024 wordt de BKR voor BSO op kindercentrumniveau berekend. Dat betekent niet dat iedere combinatie of verplaatsing van kinderen vanzelf pedagogisch passend is; basisgroepen, activiteiten, toezicht en beleid blijven relevant. Gebruik ook de BSO-keuzegids.

Vaste gezichten in de dagopvang

Voor een kind jonger dan één jaar geldt een maximum van twee of drie toegewezen vaste gezichten; voor een kind vanaf één jaar drie of vier. Welk maximum geldt hangt af van het totaal aantal beroepskrachten dat voor de groep nodig is. Op de opvangdag werkt in beginsel minimaal één vast gezicht van het kind op de groep.

Een vaste-gezichtentoewijzing zegt niet dat een kind altijd door precies dezelfde persoon wordt verzorgd. Vraag wie de toegewezen gezichten zijn, hoe ouders wijzigingen horen en hoe de locatie omgaat met ziekte, verlof en onverwachte uitval.

Medewerkers in opleiding en stagiairs

Niet iedere stagiair of medewerker in opleiding telt automatisch mee. Tot 1 juli 2028 mag maximaal de helft van de medewerkers op een locatie beroepskracht in opleiding zijn. Minstens 50% van de medewerkers die voor de BKR meetellen op een kindercentrum bestaat uit volledig gekwalificeerde beroepskrachten; beroepskrachten in opleiding, stagiairs en andersgekwalificeerde beroepskrachten vallen niet in die helft.

Binnen de verruimde formatie gelden aanvullende grenzen voor stagiairs en andersgekwalificeerde beroepskrachten. Een beroepskracht in opleiding heeft vooraf een begeleidingsplan nodig waarmee de medewerker, praktijkbegeleider en opleidingsbegeleider instemmen en dat in de praktijk wordt toegepast. De individuele inzetbaarheid hangt daarnaast af van opleiding en cao-afspraken.

Vier ogen is niet hetzelfde als BKR

Het vierogenprincipe voor dagopvang en de beroepskracht-kindratio lossen verschillende risico’s op. Vier ogen gaat over de mogelijkheid van toezicht door een andere volwassene; de BKR over het vereiste aantal inzetbare beroepskrachten. Een tweede volwassene die kan meekijken telt niet automatisch mee voor de BKR.

Wat zegt het GGD-rapport wel en niet?

Open via het LRK het inspectierapport van de exacte locatie en kijk bij personeel en groepen. Controleer welke voorwaarden en periode zijn onderzocht, welke administratie is bekeken en of herstel of handhaving volgde. Een rapport is geen live rooster en bewijst niet hoe de bezetting op iedere latere dag was.

Gebruik de handleiding voor het GGD-inspectierapport. Heb je een concreet signaal dat na bespreking niet wordt opgelost, kies dan met de klachtengids tussen een individuele klacht en een toezichtsmelding.

Acht vragen voor een rondleiding

1. Hoe is de groep op mijn opvangdagen samengesteld?
2. Wordt de BKR hier per groep of op BSO-kindercentrumniveau berekend?
3. Wanneer gebruikt de locatie de drie-uurs- of halfuursregeling?
4. Hoe blijft tijdens een afwijking minstens de helft van de vereiste inzet aanwezig?
5. Wie zijn de vaste gezichten van mijn kind en wat gebeurt er bij uitval?
6. Welke medewerkers zijn volledig gekwalificeerd, in opleiding of stagiair?
7. Hoe ziet begeleiding eruit tijdens een dienst, niet alleen op papier?
8. Wat vermeldt het laatste GGD-rapport over personeel en groepen?