Nieuwe regels gastouderopvang sinds 1 juli 2026

Wat is er veranderd?

Pedagogisch werkplan

Iedere gastouder stelt per opvanglocatie een eigen werkplan vast en werkt er ook naar. Daarin staat onder meer hoe het beleid van het gastouderbureau in de praktijk wordt uitgevoerd en hoe de ontwikkeling van kinderen wordt gevolgd.

Jaarlijks 7 uur scholing

Iedere gastouder volgt ten minste zeven uur permanente educatie per jaar die aansluit op het bieden van verantwoorde gastouderopvang.

Minimaal 3 uur coaching

Ieder gastouderbureau biedt iedere aangesloten gastouder jaarlijks minimaal drie uur pedagogische coaching. Bij twee bureaus geldt dit dus per bureau.

Opleiding nieuwe gastouders

Wie vanaf 1 juli 2026 start, moet beschikken over een kwalificerende opleiding met het vereiste pedagogische onderdeel of de voorgeschreven aanvullende module.

Maximaal 2 gastouderbureaus

Een gastouder mag bij maximaal twee gastouderbureaus zijn aangesloten. Bij overstappen is tijdelijk inschrijving bij drie bureaus mogelijk; voor bestaande contracten geldt overgangsrecht.

Achterwacht binnen 15 minuten

Iedere gastouder heeft een volwassen achterwacht die in een noodsituatie binnen vijftien minuten aanwezig kan zijn, ook wanneer maar één kind wordt opgevangen.

Wat kun je als ouder zelf controleren?

Controleer twee LRK-registraties. Zoek zowel de concrete opvanglocatie als het gastouderbureau op. Bekijk de status, het adres en beschikbare inspectierapporten.
Vraag het werkplan in de praktijk uit. Vraag hoe wennen, slapen, voeding, ontwikkeling, grenzen en contact met ouders op deze locatie worden aangepakt.
Vraag hoe begeleiding is georganiseerd. Het bureau moet coaching aanbieden en de gastouder volgt scholing. Vraag naar thema’s en toepassing, niet naar vertrouwelijke gespreksverslagen.
Bespreek noodsituaties. Vraag wie de achterwacht is, hoe die binnen vijftien minuten komt en wat er gebeurt bij ziekte of uitval van de gastouder.
Controleer de werkelijke groepssamenstelling. Het wettelijke maximum is geen bezettingsprognose. Vraag hoeveel kinderen op jouw dagen aanwezig zijn en welke leeftijden zij hebben.
Leg contract en kosten ernaast. Controleer uurtarief, bureaukosten, contracturen, vakantie, ziekte, vervanging en opzeggen schriftelijk.

Kinderaantallen: eigen kinderen tellen nu tot 8 jaar mee

Een gastouder mag maximaal zes kinderen van 0 tot 13 jaar tegelijk opvangen. Daarbinnen gelden maxima van vijf kinderen tot 4 jaar, vier kinderen tot 2 jaar en twee baby’s tot 1 jaar. Sinds 1 juli 2026 tellen eigen kinderen van de gastouder mee totdat zij 8 jaar zijn; eerder was dat tot 10 jaar.

Toezicht: registratie is geen jaarlijkse locatiekeuring

Gemeenten laten de GGD jaarlijks ieder gastouderbureau inspecteren en 50 procent van de gastouderlocaties per gemeente bezoeken. Een oudere locatie-inspectie betekent daarom niet vanzelf dat toezicht ontbreekt. Lees in het LRK welk onderzoek is gedaan, wat de bevindingen waren en of de gemeente opvolging nodig vond.

Gebruik ook onze uitleg voor LRK- en GGD-rapporten. Overweeg je opvang in je eigen woning, bekijk dan apart de aandachtspunten voor een gastouder aan huis.

Wat deze regels niet aantonen

Scholing, coaching en een werkplan zijn wettelijke kwaliteitsvoorwaarden, maar zeggen niet zelfstandig iets over beschikbare dagen, de persoonlijke match, daadwerkelijke groepssamenstelling, vervanging of jouw netto kosten. Vergelijk daarom altijd concrete kandidaten en contracten. Lees daarvoor de objectieve vergelijking van gastouder en kinderdagverblijf en de uitleg over gastouderkosten.

Veelgestelde vragen

Gelden de nieuwe gastouderregels al?

Ja. De nieuwe kwaliteitseisen zijn op 1 juli 2026 ingegaan. Voor enkele onderdelen, zoals bestaande contracten bij meer dan twee gastouderbureaus, geldt overgangsrecht.

Mag ik als ouder het pedagogisch werkplan bekijken?

Het werkplan is juist bedoeld om concreet te maken hoe de gastouder opvang biedt. Vraag de gastouder hoe het plan op jouw kind en de opvanglocatie wordt toegepast. Persoonlijke ontwikkelgegevens van andere kinderen horen daar niet bij.

Wordt iedere gastouder ieder jaar door de GGD bezocht?

Nee. De GGD inspecteert jaarlijks 50 procent van de gastouderlocaties per gemeente. Ieder gastouderbureau wordt wel minimaal één keer per jaar bezocht. Het LRK toont beschikbare openbare inspectierapporten per locatie en bureau.

Hoeveel kinderen mag een gastouder opvangen?

In totaal maximaal zes kinderen van 0 tot 13 jaar tegelijk, met lagere maxima voor jonge kinderen: vijf tot 4 jaar, vier tot 2 jaar en twee baby’s tot 1 jaar. Eigen kinderen tot 8 jaar tellen mee.