Leegloop in de kinderopvang: 14.000 medewerkers vertrokken in een halfjaar

Ruim 14.000 medewerkers verlieten de kinderopvang in een halfjaar

Uit cijfers van het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) blijkt dat in het afgelopen halfjaar ruim 14.000 medewerkers de kinderopvangsector hebben verlaten. Hoewel er in dezelfde periode ook zo'n 18.900 nieuwe medewerkers instroomden, wijzen de cijfers op een structureel probleem van hoog personeelsverloop in de sector.

Waarom vertrekken medewerkers?

De belangrijkste redenen voor het vertrek zijn hoge werkdruk, relatief lage salarissen en beperkte doorgroeimogelijkheden. Vakbonden FNV en CNV wijzen erop dat veel pedagogisch medewerkers overstappen naar het basisonderwijs, waar de salarissen hoger liggen en de werkdruk als lager wordt ervaren.

Uit onderzoek blijkt dat ongeveer de helft van de vertrekkers jonger dan 45 jaar is en elders in de kinderopvang aan de slag gaat, vaak bij een andere organisatie. De andere helft verlaat de sector volledig en vindt werk in het onderwijs, de gezondheidszorg of andere sectoren.

Huidig tekort: 6.000 medewerkers

Het huidige personeelstekort in de kinderopvang bedraagt ongeveer 6.000 medewerkers. Dit tekort is de afgelopen maanden relatief stabiel gebleven, maar de verwachting is dat het na 2026 fors gaat oplopen. De geplande stelselherziening in 2029, die kinderopvang voor bijna alle werkende ouders betaalbaar maakt, zal naar verwachting leiden tot een stijgende vraag naar opvangplekken en daarmee naar personeel.

Wat doet de sector eraan?

De branche zet in op meerdere maatregelen om medewerkers te behouden en aan te trekken. De cao Kinderopvang 2025-2026 voorziet in salarissverhogingen: 2,5 procent per juli 2025 en 1,5 procent per september 2026. Daarnaast is de eindejaarsuitkering verhoogd van 5,5 naar 8 procent.

Staatssecretaris Nobel heeft de tijdelijke verruiming van beroepskrachten in opleiding (maximaal 50 procent van de formatie in plaats van 33 procent) verlengd tot 1 juli 2026 en wil deze maatregel structureel maken. Ook zijn er zij-instroomtrajecten opgezet om mensen vanuit andere sectoren versneld op te leiden tot pedagogisch medewerker.

Gevolgen voor ouders

Het personeelstekort raakt ouders direct. Wachtlijsten blijven lang, vooral in de buitenschoolse opvang waar 86 procent van de organisaties een wachtlijst heeft. In sommige regio's worden groepen tijdelijk gesloten of worden openingstijden beperkt omdat er onvoldoende gekwalificeerd personeel beschikbaar is.

Ouders die op zoek zijn naar kinderopvang wordt aangeraden om zich zo vroeg mogelijk in te schrijven, bij voorkeur al tijdens de zwangerschap. Het lokale informatiepunt kinderopvang in de gemeente kan helpen bij het vinden van beschikbare opvangplekken in de buurt.