Asbest in speelzand: NVWA adviseert kinderopvang om zandbakken tijdelijk niet te gebruiken

Asbest in speelzand: wat betekent dit voor de kinderopvang?

De Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit (NVWA) heeft de resultaten gepubliceerd van een grootschalig onderzoek naar asbest in speelzand. Het advies aan kinderopvanglocaties is duidelijk: gebruik zandbakken voorlopig niet totdat de gezondheidsrisico's volledig in kaart zijn gebracht.

Resultaten van het onderzoek

De NVWA onderzocht in totaal 99 speelzandproducten. De uitkomsten:

• 65 producten bevatten geen asbest
• 29 producten bevatten sporenwaarden onder de wettelijke grens van 0,1%
• 5 producten overschreden de wettelijke norm en worden uit de handel genomen

Voor de vijf producten die de norm overschrijden, gelden een verkoopverbod en een verplichte openbare waarschuwing. De betreffende productnamen worden bekendgemaakt via de website van de NVWA.

Advies: tijdelijk stoppen met speelzand

Ook speelzand dat onder de wettelijke limiet valt, kan volgens de NVWA een gezondheidsrisico opleveren. Daarom luidt het advies aan kinderopvangorganisaties om het gebruik van speelzand tijdelijk te staken. Dit geldt voor kinderdagverblijven, buitenschoolse opvang en gastouders met zandbakken.

De Brancheorganisatie Kinderopvang onderschrijft dit advies en raadt haar leden aan om zandbakken af te dekken of tijdelijk buiten gebruik te stellen.

RIVM onderzoekt gezondheidsrisico's

Het Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu (RIVM) voert momenteel samen met de NVWA een gezondheidsrisicobeoordeling uit. Hierbij wordt onderzocht of speelzand met asbestsporen — ook onder de wettelijke grens — gevaarlijk kan zijn voor kinderen die er regelmatig mee spelen.

De resultaten van dit onderzoek worden over enkele weken verwacht. Tot die tijd blijft het voorzorgsadvies van kracht.

Wat kunnen kinderopvanglocaties doen?

• Dek zandbakken af of stel ze tijdelijk buiten gebruik
• Controleer de herkomst van het speelzand dat in gebruik is
• Informeer ouders over de genomen voorzorgsmaatregelen
• Bied alternatieven aan, zoals wateractiviteiten, klei of ander sensorisch spelmateriaal
• Volg de updates van de NVWA en Brancheorganisatie Kinderopvang

Achtergrond

Asbest is een verzamelnaam voor natuurlijke mineralen die in de bodem voorkomen. Bij inademing van asbestvezels kunnen ernstige gezondheidsklachten ontstaan, zoals longkanker of mesothelioom. Kinderen zijn extra kwetsbaar omdat zij dichter bij de grond spelen en vaker hand-naar-mondcontact hebben.

Het onderzoek van de NVWA werd gestart na eerdere meldingen over de mogelijke aanwezigheid van asbest in commercieel verkrijgbaar speelzand.

Bronnen: Brancheorganisatie Kinderopvang | NVWA